Leesbril en contactlenzen combineren: wanneer en hoe?
Herken je dit? Je draagt heerlijk je contactlenzen, je ziet de hele wereld scherp en je voelt je vrij.
Maar zodra je je telefoon pakt of een restaurantmenu wilt lezen, wordt het wazig. Even snel een leesbril opzetten is dan de oplossing.
Maar werkt dat wel goed samen? Het combineren van een leesbril met contactlenzen is een slimme en steeds populairder wordende optie voor mensen die zowel veraf als dichtbij een correctie nodig hebben. In dit artikel lees je hoe je dit het beste aanpakt, welke lenzen je nodig hebt en wat de voordelen zijn.
Waarom zou je dit willen?
Veel mensen denken dat je moet kiezen: of een bril, of contactlenzen.
Maar dat is gelukkig niet meer waar. Vooral als je last krijgt van presbyopie (ouderdomsverziendheid), rond je veertigste leeftijd, verandert je zichtbehoefte. Je hebt misschien al jaren contactlenzen voor bijziendheid, maar nu heb je ook een leesbril nodig voor dichtbij.
- Vrijheid: Je kunt sporten, autorijden en van het buitenleven genieten met helder zicht op afstand via je lenzen.
- Comfort: Thuis op de bank kun je de lenzen inhouden en een lichte leesbril opzetten voor boeken of de krant.
- Esthetiek: Geen zware bril op je neus, maar wel de optie om een modieuze leesbril te dragen.
Het combineren van beide geeft je de beste van twee werelden: Veel dragers van contactlenzen vinden het fijn om 's avonds hun ogen even te laten rusten van de lenzen door een bril op te zetten. Als je dan ook nog presbyopie hebt, is een leesbril de logische keuze.
De basis: myopie en presbyopie
Om te begrijpen hoe dit werkt, kijken we even naar de twee belangrijkste oorzaken van slecht zicht die vaak samenkomen: De combinatie van deze twee is heel normaal. Je kunt lenzen dragen die veraf scherpstellen en daarbij een leesbril gebruiken voor dichtbij. Volgens cijfers van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) heeft ongeveer 1,3 miljard mensen wereldwijd last van bijziendheid, en een groot deel daarvan krijgt op latere leeftijd ook met presbyopie te maken.
- Myopie (bijziendheid): Je ziet dingen dichtbij scherp, maar veraf wordt het wazig. Dit komt door de vorm van je oog of de sterkte van je lens.
- Presbyopie (ouderdomsverziendheid): Dit treedt op na je 40e. De lens in je oog wordt minder flexibel, waardoor je moeite krijgt om scherp te stellen op korte afstand.
Wanneer kies je voor een leesbril bij contactlenzen?
De meest voorkomende reden om deze combinatie te gebruiken, is presbyopie. Zodra je merkt dat je armen steeds verder moeten uitstrekken om een menu of je telefoon te lezen, is het tijd voor actie.
Maar er zijn meer situaties:
- Wisselende activiteiten: Als je de hele dag achter een computer werkt, maar ook veel buiten bent.
- Geen zin in multifocale lenzen: Sommige mensen wennen niet aan multifocale contactlenzen (waarbij je zowel veraf als dichtbij zicht hebt in één lens). Een leesbril bij gewone contactlenzen is dan een goed alternatief.
- Beperkt budget: Een simpele leesbril bij een standaard contactlens (bijvoorbeeld maandlenzen) is vaak goedkoper dan gespecialiseerde multifocale lenzen.
Welke contactlenzen passen hierbij?
Niet elke contactlens is even geschikt om te combineren met een leesbril. Je hebt lenzen nodig die veraf perfect scherpstellen, zodat de leesbril alleen de dichtbij-correctie hoeft te doen.
Standaard zachte contactlenzen
Dit zijn de meest voorkomende lenzen, zoals daglenzen of maandlenzen. Ze corrigeren bijziendheid (myopie) of verziendheid (hyperopie) voor veraf. Ze zijn ideaal om te combineren met een leesbril omdat ze geen complexe zones hebben voor dichtbij zicht.
Multifocale contactlenzen (de alternatieve optie)
Merken als Acuvue, Alcon (Dailies) en CooperVision bieden uitstekende opties. Hoewel je vraag specifiek ging over een leesbril combineren met lenzen, is het goed om te weten dat er ook multifocale contactlenzen bestaan.
Monovisie
Deze lenzen hebben zones voor veraf en dichtbij. Ze zijn een concurrent voor de leesbril-methode. Als je kiest voor multifocale lenzen, heb je vaak geen leesbril meer nodig, maar sommige mensen houden toch een leesbril achter de hand voor extreem kleine lettertjes. Een techniek waarbij je één oog correcteert voor veraf en het andere voor dichtbij. Dit vereist geen leesbril, maar veel mensen vinden dit wennen lastig en kiezen liever voor de veilige combinatie van contactlenzen voor veraf en een leesbril voor dichtbij.
Hoe zit het met de aanpassing?
Je kunt niet zomaar willekeurige contactlenzen kopen en je oude leesbril erbij pakken. Een goede afstemming is cruciaal.
- De contactlensmeting: Je opticien of optometrist meet de sterkte van je oog voor veraf. Dit is de basis.
- De leesbrilsterkte: De sterkte van je leesbril hangt af van de afstand waarop je wilt lezen (meestal 40 cm) en de sterkte van je contactlens. Als je contactlens al een beetje corrigeert voor dichtbij (bijvoorbeeld bij hyperopie), heb je minder sterke leesbril nodig.
- De 'Near Addition' (add): Voor een leesbril wordt vaak een additief (add) gebruikt, meestal tussen +1.00 en +3.00 dioptrie, afhankelijk van je leeftijd.
Een professionele fitting is essentieel. Vooral bij het dragen van contactlenzen kan de traanfilm invloed hebben op hoe scherp je zicht is. Een optometrist kan controleren of de contactlens goed blijft zitten en of de combinatie met de leesbril geen hoofdpijn of vermoeide ogen geeft.
De voordelen op een rij
- Flexibiliteit: Je kunt kiezen. Ben je aan het wandelen? Lenzen in. Ga je een boek lezen? Leesbril op.
- Gezondheid: Door af te wisselen tussen lenzen en een bril, geef je je hoornvlies meer zuurstof. Vooral als je kiest voor een leesbril 's avonds, rusten je ogen optimaal.
- Keuzevrijheid: Je kunt een trendy leesbril uitzoeken die bij je outfit past, terwijl je contactlenzen onzichtbaar zijn.
Risico's en aandachtspunten
Hoewel de combinatie ideaal klinkt, zijn er een paar dingen om rekening mee te houden.
- Droge ogen: Contactlenzen kunnen droogheid veroorzaken. Een leesbril helpt hier niet direct tegen, maar het afwisselen helpt.
- Verkeerde sterkte: Als de leesbril te sterk of te zwak is ten opzichte van de contactlenzen, krijg je snel hoofdpijn of vermoeide ogen.
- Verlies: Een leesbril is makkelijker kwijt te raken dan contactlenzen (die in je oog zitten), maar het vervangen van een bril is vaak goedkoper.
- Hygiëne: Zorg dat je je contactlenzen altijd schoonhoudt volgens de instructies van de fabrikant, vooral als je ze draagt tijdens het lezen met een bril op.
Praktische tips voor dagelijks gebruik
Wil je beginnen met deze combinatie? Hier wat tips:
- Neem een reservebril: Mocht je een lens verliezen of een oogontsteking krijgen, dan heb je altijd een back-up.
- Let op je leesafstand: Een leesbril is vaak specifiek voor een bepaalde afstand (bijv. 40 cm). Voor de computer (scherm op 60-70 cm) heb je soms een aparte bril nodig, een 'office lens' of een computerbril.
- Gebruik de juiste druppels: Vochtinbrengende druppels die compatibel zijn met contactlenzen helpen bij comfort.
- Regelmatige controle: Ga minstens één keer per jaar naar de opticien. Je ogen veranderen, en de sterkte van je leesbril moet hierop aansluiten.
De toekomst van zien
De technologie staat niet stil. Materialen voor contactlenzen, zoals silicone hydrogel, worden steeds beter en zuurstofdoorlatender. Ook de leesbril is in een nieuw jasje gestoken: moderne leesbrillen zijn lichter en hebben coatings tegen blauw licht van schermen.
Hoewel smart contactlenzen (lenzen met sensoren) in de toekomst misschien de leesbril overbodig maken, is de combinatie van nu een bewezen en effectieve oplossing.
Conclusie: Het combineren van een leesbril met contactlenzen is een veilige, comfortabele en flexibele manier om scherp te blijven zien, zowel veraf als dichtbij. Het vraagt om een goede voorbereiding en professioneel advies, maar de vrijheid die je krijgt, is het meer dan waard.